دونالد ترامپ واقعاً می‌خواهد جنگ با ایران پایان یابد. او بارها اعلام پیروزی کرده است. او همچنین بارها به‌جای عملی کردن تهدیدهایش ــ که گاهی رنگ‌وبوی آخرالزمانی داشتند ــ ضرب‌الاجل‌های آتش‌بس را تمدید کرده است. ترامپ از این جنگ خسته شده؛ جنگی که بسیار دشوارتر و طولانی‌تر از آن چیزی بوده که انتظار داشت. حزب او با نگرانی نظاره‌گر افزایش قیمت سوخت و افت محبوبیت در نظرسنجی‌هاست. ترامپ نمی‌خواهد مانند برخی رؤسای‌جمهور پیشین آمریکا در باتلاق یک جنگ خاورمیانه‌ای گرفتار شود. او همچنین نمی‌خواهد این بحران، نشست پرریسک هفته آینده‌اش در چین را بر هم بزند.

خیال خام سرنگونی حکومت ایران

ترامپ هرگز تصور نمی‌کرد اوضاع به اینجا برسد. پس از عملیات نظامی چشمگیر برای ربودن نیکلاس مادورو از کاراکاس، او نگاهش را به ایران دوخت و به نزدیکانش گفت: «این هم یک ونزوئلای دیگر خواهد بود.» دو مشاور بیرونی این موضوع را نقل کرده‌اند. ترامپ باور داشت ارتش آمریکا شکست‌ناپذیر است و این فرصت را دارد که حکومت تهران را سرنگون کند؛ هدفی که رؤسای‌جمهور پیشین آمریکا هرگز به آن دست نیافته بودند. او تصور می‌کرد در حال بازطراحی نقشه جهان است و انتظار داشت پیروزی ظرف چند روز یا نهایتاً یکی دو هفته حاصل شود.

ترامپ در ظاهر چیزی جز اعتمادبه‌نفس نشان نداده و تقریباً هر روز از پیروزی قریب‌الوقوع سخن گفته است؛ لاف‌زنی‌ای که در نشست‌های خبری پنتاگون از سوی پیت هگست نیز تکرار می‌شود. اما پشت درهای بسته، فضا متفاوت است. مقام‌های آمریکایی باور دارند محاصره دریایی بنادر ایران در حال اثرگذاری و فشار بر اقتصاد ایران است. دو مقام آمریکایی پیش‌بینی کرده‌اند که ایران در نهایت، زیر فشار فروپاشی اقتصادی، ناچار به مذاکره خواهد شد.

رقابت تاب‌آوری

اما مسئله اصلی زمان است. بسیاری از کارشناسان پیش‌بینی کرده‌اند ایران می‌تواند این فشار را نه برای چند هفته، بلکه برای چند ماه تحمل کند. یک ارزیابی اطلاعاتی آمریکا نیز همین را تأیید می‌کند و می‌گوید ایران احتمالاً سه تا چهار ماه دیگر نیز دوام خواهد آورد. اگر چنین باشد و ایران همچنان تنگه هرمز را بسته نگه دارد، قیمت‌ها در در آمریکا در سال انتخابات میان‌دوره‌ای همچنان افزایش خواهد یافت. در آن صورت، مسئله به میزان تحمل درد اقتصادی تبدیل می‌شود: کدام طرف می‌تواند فشار بیشتری را تاب بیاورد؟

صبر، نقطه قوت ترامپ نیست. یکی از مشاوران ترامپ گفته است رئیس‌جمهور از جنگ «خسته و کسل» شده است. دیگران معتقدند او از سرسختی ایران ناامید شده است. در حالی که ترامپ گاه خود را جدا از دغدغه‌های سیاسی حزبش نشان می‌دهد، جمهوری‌خواهان با موجی از شکایت‌ها درباره افزایش قیمت‌ها، به‌ویژه قیمت بنزین، مواجه شده‌اند. بسیاری در حزب جمهوری‌خواه از قبل خود را برای از دست دادن مجلس نمایندگان آماده کرده بودند و اکنون باور دارند هرچه جنگ طولانی‌تر شود، احتمال از دست رفتن سنا نیز بیشتر خواهد شد.

جنگ یا مذاکره؟!

با وجود بن‌بست مذاکرات، ترامپ تمایلی به ازسرگیری درگیری‌ها ندارد؛ این را مشاوران و دستیاران او گفته‌اند. نگرانی‌هایی درباره کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا وجود دارد و ترامپ این هفته نیز از کشتار بیشتر ابراز بی‌میلی کرد. برخی متحدان منطقه‌ای آمریکا ــ از جمله عربستان سعودی و امارات متحده عربی ــ نیز نگران‌اند که ازسرگیری حملات آمریکا، بار دیگر آن‌ها را هدف انتقام ایران قرار دهد.

مشکل دیگر این است که آمریکا تقریباً فهرست اهداف مهم نظامی خود را به پایان رسانده است. به گفته مشاوران، برای ادامه تشدید تنش ــ که همواره روش مورد علاقه ترامپ بوده ــ او مجبور شده اهداف غیرنظامی مانند نیروگاه‌ها، پل‌ها و حتی تأسیسات آب‌شیرین‌کن را تهدید کند. ترامپ در مقطعی هشدار داد که «امشب یک تمدن کامل خواهد مرد»؛ تهدیدی آشکار به ارتکاب جنایت جنگی. او همچنین گزینه‌هایی برای تهاجم محدود زمینی دارد؛ از جمله تصرف ذخایر اورانیوم با غنای بالا یا حمله به جزیره خارک، مرکز اصلی صادرات انرژی ایران. اما نسبت به به خطر افتادن جان سربازان آمریکایی تردید جدی دارد.

راهبرد بلوف‌زنی ترامپ

و به همین دلیل ترامپ مدام ضرب‌الاجل تعیین می‌کند تا ایران را وادار به عقب‌نشینی کند، اما تهران همچنان بلوف او را می‌گیرد. هفته‌هاست که ترامپ درباره ازسرگیری حملات رجزخوانی می‌کند، اما هر بار راهی برای عقب‌نشینی پیدا می‌کند. به‌جز چند صدای تندرو، بیشتر اطرافیان ترامپ تمایلی به آغاز دوباره حملات ندارند؛ حتی با وجود ادامه بن‌بست. ترامپ توافق می‌خواهد. اما توافق به دو طرف نیاز دارد و هیچ نشانه‌ای وجود ندارد که ایران علاقه‌ای به نجات ترامپ از بحرانی که خود ایجاد کرده، داشته باشد.


 منبع: آتلانتیک