همزمان با شکست مذاکرات اسلام آباد میان ایران و آمریکا، خبرهایی مبنی بر احتمال از سرگیری مجدد درگیری‌ها به گوش می‌رسد. به نظر می‌رسد اختلاف نظر میان طرفین مذاکرات جدی بوده و همین مسئله منجر شده است تا احتمال به سرانجام نرسیدن مذاکرات جدی باشد. بنابراین، در صورت عدم حصول توافق، بازگشت آمریکا به جنگ علیه ایران، محتمل به نظر می‌رسد.

پس از اعلام شکست مذاکرات ایران و آمریکا توسط جی. دی. ونس، معاون رئیس جمهور آمریکا، اکنون می‌توان چند سناریو را نسبت به آینده تقابل نظامی میان ایران و آمریکا متصور بود.

تداوم روند دیپلماتیک

در سناریوی اول، ایران و آمریکا همچنان به آتش‌بس دو هفته‌ای پایبند بوده و در این مدت که تا ۲ اردیبهشت تداوم خواهد داشت،‌ دو طرف تلاش خواهند کرد تا از طریق سازوکارهای دیپلماتیک، راه حلی برای پایان دادن به اختلافات بیابند. مطابق اظهارات مقامات آمریکایی، به نظر می‌رسد در مقطع فعلی، خواسته‌های اصلی واشنگتن از ایران شامل نابودی کامل برنامه هسته‌ای و موشکی، تحویل کامل اورانیوم غنی شده، توقف حمایت از نیروهای همپیمان منطقه‌ای و بازگشایی تنگه هرمز باشد. اما این ارزیابی وجود دارد که طرف ایرانی این خواسته‌ها را حداکثری دانسته و حاضر نخواهد بود که حتی یکی از این موارد را بدون دریافت امتیازی ویژه به آمریکا تسلیم کند.

تلاش برای بازیابی توان نظامی

در سناریوی دوم، به نظر می‌رسد تا زمان استقرار کامل نیروهای زمینی آمریکا و انگلستان در منطقه، آمریکا به توافق آتش‌بس با ایران پایبند بوده و حتی درخواست تمدید مهلت آتش‌بس را نیز مطرح کند. اما پس از استقرار کامل ناوگان و نیروهای نظامی آمریکا و انگلستان در منطقه، آمریکا مجددا کارزار نظامی خود علیه ایران را آغاز خواهد کرد. انتظار می‌رود که انگلستان بر خلاف دوره پیش از آتش‌بس که حضور مستقیمی در درگیری‌ها نداشته و صرفا به انجام نقش‌های دفاعی و لجستیکی بسنده کرده بود، در دور جدید درگیری‌ها مشارکت مستقیم و تهاجمی‌تری در جنگ داشته باشد.

همچنین در این دوره ترامپ تلاش خواهد کرد تا با ائتلاف سازی بر علیه ایران، کشورهای بیشتری را به تقابل نظامی با ایران ترغیب کند. حتی این احتمال وجود دارد که این بار کشورهای منطقه خلیج فارس نیز به ائتلاف نظامی علیه ایران پیوسته و حملاتی را علیه ایران و گروه‌های همپیمان آن انجام دهند. در میان کشورهای منطقه خلیج فارس، احتمال پیوستن عربستان و امارات به ائتلاف نظامی علیه ایران، بیش از سایرین است. بر همین اساس، آمریکا در مقطع کوتاه آتش‌بس فعلی، نیاز اساسی به تقویت حضور نظامی خود در منطقه و نیز تکمیل ذخایر مهمات خود دارد.

از سرگیری تنش‌ها با اتخاذ راهبرد رادیکال‌تر

اما در سناریوی سوم، احتمال اتخاذ تصمیماتی رادیکال از سوی ترامپ بعید نیست. در این سناریو ممکن است آمریکا برای تسلیم حکومت ایران،‌ حملاتی را علیه زیرساخت‌های حیاتی ایران یا حتی توسل به ابزارهای خطرناک‌‎تر را برنامه ریزی کند. به هر حال ناامیدی ونس(به عنوان چهره‌ای محبوب و ضد جنگ در میان حامیان ترامپ) از به نتیجه رسیدن مذاکرات، فشارهای داخلی برعلیه دولت ترامپ را کاهش داده و این مسئله ممکن است به ترامپ این امکان را بدهد که بدون نگرانی از ملاحظات سیاسی، کارزار نظامی خود علیه ایران را با اقداماتی گسترده‌تر و پرهزینه‌تر تشدید کند.

آنچه که تاکنون واضح است، این است که ایران خواسته‌های آمریکا در مذاکرات را نپذیرفته و این مسئله می‌تواند تحولات آینده را در هاله‌ای از ابهام باقی گذارد. به هرحال آمریکا برای دستیابی به اهداف خود در این جنگ،‌ اکنون در حال برنامه ریزی برای افزایش مدت زمان آتش‌بس جهت پیگیری مذاکرات، تلاش برای اجماع سازی گسترده بین‌المللی علیه ایران و یا از سرگیری مجدد حملات به ایران از طریق اقدامات رادیکال‌تر خواهد بود. به هرحال تاکنون روند مذاکرات میان دو کشور موفقیت آمیز نبوده و تداوم این روند بدون تغییر جدی در سیاست‌های یکی از طرفین، ممکن است سبب شود تا دوره‌ای از مذاکرات طولانی مدت میان دو کشور جریان داشته و شرایط فرسایشی نه جنگ- نه صلح بر روابط میان ایران و آمریکا سایه افکند.